GAYRI RESMİ SANSÜRCÜLÜK ÜZERİNE



Düşüncelerinize katılmıyorum,

Ancak düşüncelerinizi yayma hakkını

Ölünceye dek savunacağım…

Voltaire

Gayrı resmi sansürcülük; artık “basın özgürlüğü” veya bazılarınca bunun bir lüks olarak kabul edilmesi üzerine “iletişim özgürlüğü” denilen modern “görgü kuralının” özel yöntemlerce çiğnenmesi, tehlikeli fikirlerin, “işe gelmeyen yazıların”, “ters düşüncelerin”, aleyhte veya aleyhte olduğu vehmedilen haberlerin çıkarıldığı mecralarda insanlara hiç de kaba olmayan yöntemlerle tatlı-sert haddinin bildirilmesidir.

Gayrı resmi sansürcü hiçbir zaman tersini düşündüğünü veya yayınlananların hoşuna gitmediğini alenen ifade etmez; haksızlığa uğradığını veya onu veya onun gibi düşünenleri eleştirenlerin hatasını kanuni yollardan geri iade etmeyi denemez. T.C. Başbakanı R.T. ERDOĞAN’ın Penguen dergisinde yayınlanan karikatürü gibi rencide edici bir karikatür için bir başbakan dergiye “haddini bildirmek” yerine, gayrı resmi sansürcünün hiçbir zaman uygulamayacağı bir yöntemi seçti: “dava açtı”. Bu hareketi gayrı-resmi sansürcülerin zihniyetinin hâkim olduğu birçok kesimce eleştirildi. Oysa T.C. Başbakan’ı vatandaşlık haklarına örnek bir hareket yapmıştı: hukukun üstünlüğüne inanarak işi kanuna bırakmıştı.

Gayrı resmi sansürcüye kalsa dergiye hiçbir zaman bir telefon bile etmez, dava açmaz, sesini çıkarmazdı. “İnce ve derinden” düşünerek, derginin altına buzağı arayarak bir hatasını bulur, dergiye “haddini bildirirdi” ama hiçbir zaman elini kirletmeden.

ABD başkanı Bush da bir gayrı resmi sansürcüdür. Onun aleyhinde yayın yapan tek büyük yayın kuruluşu El-Cezire’ye kanuni olarak müdahale etmedi, ama Irak hükümeti her ne hikmetse El-Cezire’ye uyarılar yaptı.

El-Cezire televizyonu internet sitesinin İngilizce yayını Irak savaşı başladığı sıralarda Hacker’ler tarafından çökertildi, New York Borsa’sında El-Cezire’nin anavatanı olan Katar’a ait televizyonlar, hisse senetlerinin işlem gördüğü katta azaltıldı.

Ama aynı gayrı resmi sansürcü Saddam Hüseyin’in idam görüntülerinin hiç sansürlenmeden her yere yayılmasına göz yumdu, daha doğrusu bu işi bizzat yaptı ama hiçbir zaman elini kirletmeden…

Fransız düşünür Voltaire: “Düşüncelerinize katılmıyorum ancak düşüncelerinizi yayma hakkınızı ölünceye dek savunacağım” demiştir. Voltaire bile sırf böyle dedi diye; Gayrı Resmi Sansürcünün en çok içerleyeceği düşünürlerden biridir şimdi…

Bir gazete veya bir televizyonun artık sansüre uğramasının imkânsız olduğu bir dönemde yaşıyoruz ancak gayrı resmi sansürcülük nosyonu günümüzde düşüncelerin açıklanmasını sansürcülüğün en şiddetli uygulamalarının yaşandığı dönemlerden bile zor duruma getiriyor.

Gayrı resmi sansürcüler; suya sabuna dokunmayan haberlere, magazin haberlerine hiçbir suretle dokunmuyor hatta sonuna kadar destekliyorlar.

1966 6583 sayılı sansür yönetmeliğinde bile; temel olarak devletin çıkarına ters olan her türlü yayın eleştirilirken, bunun dışında devletten başka kimseye devlet çıkarları dışında yayın engelleme veya yayın durdurma kararı verilmiyor.

Ancak günümüzün henüz tarihi yazılmamış düzeninde yerelden genele her yerde bir takım güçleri kullanarak; resmen olmasa da fiilen sansür mevcut; yani “filan haberi niye yayınladın, ya da yayınlamayacaksın” uygulaması.

İşin kötü tarafı bunu yapanın devletin ilgili birimlerince değil, kendini devlet vehmeden; insanların haddini bildirme amaçlı manipülasyonlarından kaynaklanması.

Gayrı resmi sansürcü heyulasının gücünün yanlızca “yapabildikleri” ile sınırlı, “matbu olanın” ise gücü sınırsızdır.

Reklamlar

Yayınlayan

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s